Journalist Han van Bree geeft lezing over zijn boek over Greet Hofmans in bieb Veldhoven: 'Ik gun iedere familie een Greet Hofmans'

"In 1982 ben ik na mijn afstuderen als historicus de reeks 'het Aanzien van' gaan maken en leerde ik nieuws naar een breed publiek te vertalen. Dat zagen ze bij NOS en omdat er eind jaren '80 ook de commerciele (RTL Veronique) bij kwam, die mensen weghaalden bij de NOS, zochten ze zo iemand voor het journaal", vertelt hij. Vervolgens kwam hij bij Nova terecht en werd hij door puur toeval ook Koningshuis expert.

"In 1984 heb ik met Maartje van Weegen iets gemaakt over de Oranjes. In die periode was er niemand die het Koningshuis versloeg.  Dat instituut was niet interessant", legt hij uit. "Er gebeurde toen ook niet zoveel en aangezien ik prins Friso en Constantijn uit elkaar wist te houden, mocht ik me met het Koningshuis bezig gaan houden", lacht hij. 

In die hoedanigheid kwam er een team rondom Maartje van Weegen waar Van Bree deel van uit mocht maken. "We wisten dat Juliana en Bernhard over niet al te lange tijd zouden komen te overlijden, maar er zouden ook huwelijken plaatsvinden dus we gingen de rouw en trouw van het koninklijkhuis vast leggen", weet hij zich te herinneren.

En zo kwam onder meer de Greet Hofmans affaire weer in beeld; de vrouw over wie hij zijn laatste boek schreef en die vrijdag tijdens zijn lezing weer onderwerp van gesprek zal zijn. Hofmans kreeg eind jaren '40 van de vorige eeuw op verzoek van Prins Bernhard een vertrouwenspositie aan het hof vanwege de oogproblemen van prinses Marijke. Zij en Juliana brachten veel tijd met elkaar door en Hofmans zou Juliana onder haar invloed hebben gebracht en haar extreme pacifistische ideeën hebben bijgebracht.

"Bernhard had goede dingen over Hofmans gehoord als genezeres. In het begin was hij ook wel van haar gecharmeerd, maar dat werd minder toen Juliana steeds meer zelfvertrouwen kreeg en door had wat haar overspelige man allemaal uitvoerde", legt Van Bree uit.

Toen de affaire in 1956 via het Duitse Der Spiegel naar buiten kwam, ontstond een grote crisis rond het Nederlandse koningshuis en werd Hofmans uiteindelijk van het hof verwijderd. "Dat heeft Bernhard toen gelekt aan de Duitse pers."

In zijn zoektocht naar meer informatie over de verbannen genezeres, was er geen archief Hofmans. "Ik begon met de cliché over Hofmans als de heks die weg moet, die vrouw die Juliana helemaal in haar greep had", legt de jourmalist uit. Gaandeweg kreeg Van Bree een heel ander beeld van de 'gebedsgenerezes' dan wat er tot dan toe was geschetst in de media. "Ik kon mijn vinger niet achter de magie van Greet Hofmans krijgen en ik vond het wel leuk om deze klassieke mythe te ontrafelen en te nuanceren", vertelt bij passievol. "Hofmans wordt doorgaans neergezet als een manipulatief persoon. Iemand die haar wil doordrukt., maar dat vond ik helemaal niet terug. Ze is juist heel empathisch, meer coachend. Iemand die mensen in hun kracht wil zetten", concludeert hij. 

Door gebruik te maken van reguliere archieven, het Nederlands Instituut voor Oorlogs Documentatie en het Amsterdamse gemeente archief ontdekte Van Bree één en ander over Greet Hofmans, maar het meest haalde hij uit allerlei correspondentie die hij in handen kreeg. Zo stuitte hij onder meer op een wereldberoemde zangeres in de jaren 50, 60 en 70; Elly Ameling. "Uit aantekeningen van consulten bleek zij jarenlang naar Hofmans te zijn gegaan omdat ze een zangtechnisch probleem had. Niet dat Greet muzikaal was, maar die belde haar dan vlak voor een belangrijk concert op om te zeggen: je kunt het. Houd moed!" 

Daarnaast zag Van Bree ook correspondentie tussen Wilhelmina en Hofmans, die zelfs voor Juliana al contact had met het hof. "Ik heb brieven van Wilhelmina uit een prive archief waarin zij Hofmans volledig vertrouwd en om advies vraagt", vertelt hij. 

En zo komt Van Bree nog veel meer mooie verhalen tegen over Greet Hofmans. "Waar ik zelf echt door geraakt ben, is de correspondentie die ze had met heel veel jonge mensen. Jongeren hadden heel veel respect voor haar. Eigenlijk gun ik iedere familie een Greet Hofmans: een buitenstaander die vragen kan beantwoorden die kinderen niet aan hun ouders durven stellen", reageert hij. 

Na het verschijnen van zijn boek krijgt hij nu regelmatig brieven van lezers, die haar hebben gekend: "En die zeggen dan: hehe; we zien eindelijk een ander beeld van haar." 

Het boek over Greet Hofmans is voorlopig even het laatste werkproject waar Van Bree zijn tanden in zet. "Ik ga minstens een jaar grote vakantie houden", grapt hij. Van Bree heeft nog nauw contact met diverse docenten uit Eersel en Bergejjk waar hij op school heeft gezeten. "Ik ga kijken wat er op mijn pad komt en nu even heerlijk achterstallig sociaal contact plegen!"